Kazusy z prawa cywilnego

Czynnosc umowy darowizny zostala zawarta dla pozoru (czynnosc symulowana), w celu ukrycia innej czynności prawnej (dysymulowanej), której skutki prawne rzeczywiście chcą wywołać tj. celem ukrycia umowy sprzedazy. Art. 83 K.C. stanowi, iz pozorność jest wadą oświadczenia woli, która powoduje bezwzględną nieważność czynności prawnej. Wady oświadczenia woli powstają, gdy występuje brak zgodności między wolą (wewnętrzne przekonanie) danej osoby i oświadczeniem tej woli na zewnątrz. Ich skutkiem jest nieważność albo możliwość pozbawienia skuteczności oświadczenia woli. Dokonanie czynności w formie aktu notarialnego nie wyklucza jej pozorności. Czynnosc symulowana, a wiec umowa darowizny jest bezwglednie niewazna. Pytanie o ważność czynności dysymulowanej jest bardziej skomplikowana. Ustawodawca tej kwestii nie rozstrzygnął w sposób jednoznaczny. Ustawa stwierdza jedynie, że ważność czynności dysymulowanej należy oceniać według właściwości tej czynności. W praktyce oznacza to, że czynność taka w pewnych sytuacjach może być ważna, w pewnych zaś nieważna. Nalezy zauwazyc, iz ukryta sprzedaż nie odpowiada wymaganiom dotyczącym formy (art. 158 k.c.), mianowicie nie zostala zawarta w formie aktu notarialnego. Zgodnie z art. 73 par. 2 k.c. jeżeli ustawa zastrzega dla czynności prawnej inną formę szczególną, czynność dokonana bez zachowania tej formy jest nieważna. Czynnosc dysymulowana sprzedazy nieruchomosci nie zachowala formy szczegolnej. Obecnie w nauce prawa i judykaturze przeważa pogląd, zgodny z gramatyczną wykładnią przepisu art. 83 § 1 k.c., że przy symulacji względnej mamy do czynienia z dwiema odrębnymi czynnościami prawnymi. Oznacza to, że w przypadku niezachowania dla czynności prawnej dysymulowanej formy zastrzeżonej pod rygorem nieważności zarówno czynność pozorna, jak i ukryta pod nią są nieważne, choć przyczyna nieważności każdej z nich jest inna. Pogląd ten ukształtował się w wyniku skomplikowanej ewolucji orzecznictwa, gdzie podkreslono, iz forma szczególna zachowana dla czynności symulowanej nie może być przenoszona na czynność dysymulowaną (por. wyr. SN z dnia 12 października 2001 r., V CKN 631/00, OSNC 2002, nr 7-8, poz. 91).